Cong ty Cong Nghe Tin hoc Nha truong http://www.schoolnet.vn
XẾP THỜI KHÓA BIỂU CHO LỚP 2B
18/08/2009

Nguyễn Văn Minh, Công ty Công nghệ Tin học Nhà trường

Hiện nay mô hình lớp 2 buổi đang dần phổ biến trong các trường học. Nhằm hỗ trợ các thầy cô giáo xếp thời khóa biểu cho mô hình lớp học mới này một cách dễ dàng. Bài viết này sẽ giới thiệu cách nhập dữ liệu và một số thao tác chính để xếp thời khóa biểu cho lớp 2b.


Dưới đây là hướng dẫn chi tiết:

1. Thế nào là lớp học 2b?

Trong phần mềm xếp thời khóa biểu định nghĩa lớp 2b là kiểu lớp học 2 ca sáng, chiều nhưng chỉ sử dụng một bảng PCGD duy nhất. (Chú ý: khác với lớp học cả ngày, cũng học 2 ca sáng, chiều nhưng sử dụng 2 bảng PCGD riêng biệt cho từng ca)

2. Nhập lớp 2b như thế nào?

Tất cả các dữ liệu gốc như: danh sách giáo viên, nhóm giáo viên, các môn học…đều được nhập như cách thông thường. Riêng danh sách lớp 2b cần phải thực hiện cách nhập riêng và có lệnh riêng để nhập các lớp này.

Quy trình nhập như sau:

Thực hiện lệnh: Nhập dữ liệu --> Nhập lớp 2b hoặc nhấn nút trên thanh công cụ để thực hiện lệnh nhập lớp 2b. Cửa sổ nhập lớp 2b có khuôn dạng như hình dưới đây:

Cửa sổ nhập lớp 2b có khuôn dạng tương tự như lệnh nhập lớp bình thường. Cần chú ý các đặc điểm khác biệt sau đây:

- Danh sách lớp 2b sẽ chỉ có 1 không phân biệt sáng, chiều. Như vậy mỗi lớp 2b trong danh sách này sẽ tương ứng với một cặp lớp sáng, chiều trong danh sách lớp học bình thường của nhà trường.

- Mỗi lớp học 2b sẽ có thể có các vị trí học khác nhau cho các buổi học sáng, chiều.

- Mỗi lớp học 2b sẽ tự động nằm trong tất cả các nhóm lớp hệ thống: toàn trường, khối sáng, khối chiều.

Chú ý:

Không cho phép chuyển đổi qua lại giữa lớp thường với lớp 2b, dù lớp thường học cả ngày. Vì vậy, nếu có lớp học cả ngày (hoặc 1 buổi) là 10A, thì không thể nhập lớp 2b tên là 10A.

Đối với lớp 2b thời khóa biểu có thể coi là 1 buổi học với 10 tiết nên có thể kéo thả từ buổi sáng xuống buổi chiều và ngược lại. Lớp học cả ngày thì không thể kéo thả như vậy được.

3. Khai báo số tiết chuẩn cho lớp 2b

Thực chất phân phối tiết chuẩn cho các lớp 2b chính là tổng số tiết phân phối cho các buổi sáng, chiều. Trong màn hình nhập liệu trên, khi nhập, điều chỉnh số tiết được phân cho lớp 2b, phần mềm sẽ tự động phân bổ cho các buổi học sáng, chiều.

Thực hiện lệnh: Nhập dữ liệu -->Phân phối tiết chuẩn lớp 2b. Màn hình nhập tiết chuẩn cho các lớp 2b có dạng như sau:

Màn hình nhập hoàn toàn tương tự như đối với lệnh nhập phân phối tiết chuẩn cho các lớp bình thường, điểm khác biệt duy nhất là không phân chia thành các buổi sáng, chiều (số tiết chuẩn là tổng số tiết cả buổi sáng và buổi chiều)

- Chọn chương trình đào tạo.

- Chọn môn học.

- Trên lưới chọn khối lớp và điều chỉnh số tiết cần phân công.

Nhấn nút Kết thúc để đóng cửa sổ lệnh.

(Có thể thay đổi số tiết chuẩn của môn học bằng cách nháy đúp chuột vào môn cần thay đổi của từng khối lớp)

4. Nhập bảng PCGD cho lớp 2b

Như đã trình bày ở trên, lớp 2b là kiểu lớp học 2 ca sáng, chiều nhưng chỉ sử dụng một bảng PCGD duy nhất. Do vậy các lớp loại này sẽ cần một lệnh riêng để nhập phân công giảng dạy. Lệnh Nhập bảng PCGD 2b chính là thực hiện công việc này.

Thực hiện lệnh từ thực đơn: Nhập dữ liệu -->Phân công giảng dạy lớp 2b hoặc nhấn nút trên thanh công cụ nhập dữ liệu.

Màn hình nhập PCGD lớp 2b có khuôn dạng hoàn toàn tương tự màn hình nhập PCGD các lớp bình thường. Điểm khác biệt duy nhất là không phân biệt thành 2 buổi học, do vậy số tiết được nhập trong lệnh này được dùng cho cả sáng và chiều.

Chú ý:

Số tiết chuẩn của lớp 2b của 1 môn sẽ được chia đều sang hai buổi sáng – chiều. Nếu muốn chia không đều thì phải vào lệnh Khung nhìn 2b View. Trong khung thông tin lớp 2b chọn Tinh chỉnh PCGD, kích đúp vào môn cần phân bổ lại và nhập số tiết muốn chia, hoặc vào Lệnh chính Phân bổ PCGD 2b.

5. Tạo khuôn thời khóa biểu

Khi nhập xong bảng PCGD, các thầy cô giáo cần xếp các tiết cố định như tiết CHAO CO, KHONG HOC, Sinh Hoạt và một số tiết cần xếp trước. Các thầy cô giáo cần dựa vào thống kê tổng số tiết học của mỗi khối lớp để xếp các tiết KHONG HOC nhằm định khuôn cho thời khóa biểu. Cùng với việc đặt yêu cầu giáo viên, yêu cầu môn học thì đây là một công việc hết sức cần thiết giúp cho TKB sau khi xếp đẹp, đỡ phải tinh chỉnh.

Để thống kê nhanh tổng số tiết tại bảng PCGD ta có thể nhấn nút Nhập bảng PCGD trên lớp hoặc nút Tổng kết PCGD theo lớp, từ đó tính ra được số tiết KHONG HOC của từng lớp bằng công thức:

Số tiết KHONG HOC của từng khối lớp = Tổng số tiết trên thời khóa biểu lớp 2b (60 tiết) – Tổng số tiết học đã được phân công cho khối lớp đó – Tiết CHAO CO

Ví dụ:

Một trường THCS có tổng số tiết học được phân công giảng dạy cho các lớp là 34 tiết cộng với 1 tiết CHAO CO là 35 tiết. Vậy số tiết KHONG HOC cần xếp trên TKB là 60 – 35 = 25 tiết.

Như vậy, ta có thể phân công số tiết học cho buổi sáng và buổi chiều tùy ý sao cho tổng số tiết là 35, khi đó số tiết KHONG HOC ở buổi sáng và buổi chiều sẽ là khác nhau.

Theo màn hình trên thì buổi sáng sẽ được phân công học19 tiết và 1 tiết CHAO CO, buổi chiều là 15 tiết.

Chú ý: Khi xếp tiết KHONGHOC cho lớp, tiết HOP cho giáo viên là người dùng đã xếp thời khóa biểu cho lớp bằng tay, rất có thể sẽ xảy ra mâu thuẫn mà mắt thường không nhìn thấy được. Hậu quả là lệnh Xếp toàn bộ SF có thể thông báo lỗi hoặc không xếp được 100%. Nếu gặp phải trường hợp này cần bỏ đi 1 số tiết KHONGHOC hoặc HOP để xếp 100% rồi sẽ tinh chỉnh lại sau.

6. Phân bổ PCGD cho lớp 2b

Chức năng chính của lệnh là giúp người dùng quan sát và thực hiện việc phân bổ PCGD của các lớp 2b cho từng buổi học sáng, chiều.

Mặc định đối với các lớp 2b, sau khi nhập bảng PCGD, phần mềm sẽ tự động tiến hành phân bổ các phân công này của các lớp và giáo viên theo hai buổi sáng, chiều. Thuật toán chung là phân bổ đều vào hai buổi học.

Tuy nhiên chúng ta có thể phân bổ lại các tiết học sao cho đúng yêu cầu của từng nhà trường.

Thực hiện lệnh từ thực đơn chính của phần mềm: Lệnh chính --> Phân bổ PCGD2b


Tại màn hình phân bổ PCGD lớp 2b, ta có thể kiểm tra được tổng số tiết của buổi sáng và buổi chiều, nếu sai lệch ta phải điều chỉnh lại để tránh có lỗi logic xảy ra.

Từ màn hình trên ta thấy, các lớp đều có 19 tiết buổi sáng và 15 tiết buổi chiều theo đúng như ta phân công. Nếu một lớp nào đó phân công khác như trên phần mềm sẽ báo lỗi logic (ở đây là phần mềm thông báo là lớp 6A và trên màn hình lớp 6A có 18 tiết buổi sáng và 16 tiết buổi chiều, như vậy buổi sáng thì phân công thiếu 1 tiết, buổi chiều số tiết phân công lớn hơn số tiết có thể dạy trên thực tế). Vì vậy phải điều chỉnh lại số tiết của các lớp này theo đúng PCGD.

Có thể điều chỉnh số lượng tiết của các giáo viên tùy ý sao cho tổng số tiết buổi sáng và buổi chiều đúng với số tiết đã được phân công cho từng buổi.

- Thao tác:

+ Chọn giáo viên

+ Nhấn chuột phải vào số tiết của buổi và tăng giảm số buổi theo ý muốn hoặc nhấn các nút

8. Xếp thời khóa biểu cho lớp 2b

Thực hiện lệnh:
Lệnh chính --> Xếp toàn bộ 2 buổi học (SF2b).

Nháy nút Bắt đầu để tiến hành công việc chính của lệnh. Sau khi xếp xong nhấn nút Kết thúc sẽ thực hiện việc cập nhật dữ liệu và thoát khỏi lệnh.

9. Tinh chỉnh thời khóa biểu lớp 2b

Đối với lớp 2b, chúng ta có thể thực hiện tinh chỉnh thời khóa biểu trên màn hình Main Loop quen thuộc bằng cách dùng thao tác kéo thả trên thời khóa biểu, dùng lệnh TOP để tối ưu hóa cho các giáo viên…Ngoài ra lớp 2b còn có màn hình chuyên dùng riêng để tinh chỉnh thời khóa biểu đó là màn hình 2bView. Trên màn hình này sẽ thao tác được trực tiếp trên TKB giáo viên cả 2 buổi, quan sát được sự thay đổi tổng thể 2 buổi sáng – chiều trên TKB.

Thực hiện: Lệnh Khung nhìn à 2b View hoặc nhấn nút trên thanh công cụ:

Tại màn hình này chúng ta có thể sử dụng phương pháp kéo thả để tinh chỉnh thời khóa biểu của giáo viên theo ý muốn.

Với mỗi thao tác kéo thả phần mềm đảm bảo tối ưu cho tất cả các giáo viên tham gia vào quá trình chuyển tiết. Thông qua báo cáo của phần mềm người xếp TKB nắm được tất cả các giáo viên tham gia và bị ảnh hưởng như thế nào trong quá trình chuyển tiết.

Ngoài ra, tại mỗi tiết muốn chuyển đi, phần mềm đưa ra các phương án chuyển tiết hoặc là chuyển tiết tối ưu cho người dùng lựa chọn.

Với lựa chọn: Các phương án chuyển tiết, phần mềm cho ra các phương án chuyển tiết cho tiết muốn chuyển đi, trong đó các ô được tô màu xanh là những ô mà tiết chuyển đến sẽ là tối ưu nhất, thỏa mãn tối đa các ràng buộc của giáo viên.

Với lựa chọn: Chuyển tiết tối ưu. Khi người dùng lựa chọn lệnh này, phần mềm sẽ tự động chuyển tiết đã chọn tới vị trí tối ưu nhất trên thời khóa biểu.

Việc tinh chỉnh và làm đẹp thời khóa biểu là công việc mất khá nhiều thời gian, nhưng với sự trợ giúp của các tính năng mới, mạnh mẽ và tối ưu nhất phần mềm sẽ giúp công việc tinh chỉnh TKB của các thầy cô giáo nhẹ nhàng, hiệu quả, có một thời khóa biểu hợp lý, khoa học và ưng ý.

Tóm lại, để xếp thời khóa biểu cho lớp 2b, chúng ta cần chú ý các thao tác sau:

Trước tiên đòi hỏi phải nắm rõ mô hình lớp 2b. Tiếp sau đó là:

  1. Nhập danh sách lớp 2b: Nhập dữ liệu --> Nhập lớp 2b
  2. Khai báo số tiết chuẩn lớp 2b: Lệnh Nhập dữ liệu --> Phân phối tiết chuẩn lớp 2b
  3. Nhập bảng PCGD lớp 2b: Lệnh Nhập dữ liệu --> Phân công giảng dạy lớp 2b
  4. Tạo khuôn thời khóa biểu
  5. Phân bổ PCGD cho lớp 2b
  6. Xếp thời khóa biểu cho lớp 2b: Lệnh chính --> Xếp toàn bộ 2 buổi học (SF2b)
  7. Tinh chỉnh thời khóa biểu lớp 20: Khung nhìn --> 2b View
URL của bài viết này::http://www.schoolnet.vn/modules.php?name=Sanpham&file=article&sid=3441
© Cong ty Cong Nghe Tin hoc Nha truong contact: sales@schoolnet.vn